Ոչ-մի պարագայում չեղյալ չհայտարարել Սևրի պայմանագիրը, որը կնքվել է 1920թ-ին եւ անհապաղ կատարել պայմանագրի կետերը՝ ՀՀ-ին տրամադրելով Տրապիզոնի, Վանի ու Բիթլիսի նահանգները՝ ոչ ամբողջությամբ՝ միայն 90000 քառակուսի կմ ելքով դեպի Սև ծով։ Ամերիկացի նախկին դիվանագետ Ալբերտո Միգել Ֆերնանդեսը Թվիթերի իր էջի մեջ գրել է,

որ արժի սկսել նայել Սևրի պայմանագիրը վերականգնելու հարցը: Հայտնում է Հունական «Գրեկ Սիթի Թայմս» պարբերականը: Միացյալ Նահանգների դիվանագետ Ֆերնանդեսի գրառումը տեղի է ունեցել այն ժամանակ, երբ Թուրքիայի էներգետիկայի նախարար Ֆաթիհ Դյոնմեսը հորդորեց վերանայել Լոզանի 1923 թվականի բանակցությունները, որը վերաբերում էր Հունաստանի և Թուրքիայի սահմաններին: Ի պատասխան Թուրքիայի

էներգետիկայի նախարարի այս հայտարարությանը, Միացյալ Նահանգների դիվանագետը հիշեցրեց, որ «Լոզանի պայմանագրի փոխարեն, անկասկած արժե նայել Սևրի պայմանագիրը»: 1920 թվականի Սեվրի պայմանագիրը, որը նախորդում էր Լոզանի պայմանագրին, Թուրքիայի համար արմատապես տարբեր սահմաններ ուներ: Սևրի հաշտության պայմանագիրը ստորագրվել է Թուրքիայի սուլթանական

կառավարության ու 1914-18 թվականներին Առաջին համաշխարհային պատերազմում հաղթած դաշնակից պետությունների Մեծ Բրիտանիա, Ֆրանսիա, Իտալիա, Ճապոնիա, Բելգիա, Հունաստան, Լեհաստան, Պորտուգալիա, Ռումինիա, ՀՀ, Չեխոսլովակիա, Սերբերի, Խորվաթների ու Սլովենների միջև։ Պայմանագրի համաձայն

Հունաստանը կառավարելու էր Իզմիրն ու նրա շրջակայքը և կարող էր տիրել այդ տարածքներին: Թուրքիան ու ՀՀ—ն համաձայնում էին Էրզրումի, Տրապիզոնի, Վանի ու Բիթլիսի նահանգներում (վիլայեթներ) երկու երկրների միջև սահմանազատումը թողնել Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների որոշմանը ու ընդունել ինչպես նրա որոշումը, նույնպես և բոլոր

առաջարկները՝ ՀՀ-ին դեպի ծով ելք տալու և հիշյալ սահմանագծին հարող օսմանյան բոլոր տարածքների ապառա զմականացման մասին։ Ստեղծվելու էր անկախ Քրդստան: Թուրքիայում Սևրի պայմանագիրի վերաբերյալ լսելը, իշխանությունների և պատմաբանների մոտ լուրջ հիվանդագին նnպաներ է առաջացնում ու շատ Ամերիկյան և Եվրոպական

դիվանագետներ այն անվանում են «Սևրի համախ տանիշ»: Ու իզուր չէ , որ ԱՄՆ նախկին դիվանագետ՝ Ալբերտո Միգել Ֆերնանդեսի թվիթը Անկարայում սկսել է վա խի մթնոլորտ ստեղծել: Թուրք պատմաբան Թաներ Աքչամը այս առումով գրել է. «կան nւժեր, որոնք շարունակ ձգտում են ճչնչացնել մեզ, ու պիտի պետությունը պաշտպանել այդ վտ անգից»:

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *