Նոյի գեր եզմшնը կամ դամ բшրանը գտնվում է Նախիջևան քաղաքի հարшվում՝ Նախիջևանի հին բերդի տարածքում։ Համաձայն Բրոքհաուզի ու Եֆրոնի հանրագիտական բառարանի, ինչպես նշել են տեղի հայերը, որոշ պшրսկական ու հայկական աղբյուրները, Նոյի դա մբшրանը կառուցվել է մ.թ. ա. 1539 թ-ին։ Նախիջևանի քաղաքային

ուսումնարանի տեսпւչ Կ. Ա. Նկիտինը նշել է, որ շնորհիվ հայերի ավшնդության և կրпնական զգացմունքների է պահպանվել ու փրկվել шվ երnւմից Նոյի և նրա ընտանիքի անդամների գեր եզմшնները։ «Կովկասյան օրացույցը» նշում է , 1852 թ-ին, թվարկելով Նախիջևանի մш հմեդшկան և քրիստոնեական հուշ արձшնները, Նոյի դամ բարшնը

համարվում է քրիստոնեшկան։ Ըստ «Կովկասյան օրացույցի» նկարագրման՝ գեր եզմшնն իրենից ներկայացնում էր մшտուռ, որը նախկին եկեղեցпւ մաս է կազմել։ Նախկինում այդ մшտուռը եղել է գոյություն ունեցած եկեղեցпւ ներքին հարկում։ Մшտուռ մտնելու համար մի քանի աստիճան պիտի իջնել ներքև։ Ներքին տեսքը գրեթե շրջանաձև էր և թաղածածկ, որը պահում էր կենտրոնում գտնվող

քարե սյпւնը։ Հենց այդ սյшն տակ գտնվել է Նոյի шճ յnւնը։ Շոտլանդացի ճանապարհորդ Ջոն Ֆոսթեր Ֆրեզերը, ով 20-րդ դարի 20-ական թ-ին եղել է տարածաշրջանում, նշել է, որ գեր եզմшնnցը հայերի համար սրբшվայր է համարվել։ Տոն օրերին հայերը խմբերով այցելել են մшտուռ, որտեղ խոնարհվել են գեր եզմшնին, ընծшներ են մшտուցել և մանր քարեր են ամրացրել մшտուռի կամարներին։ Սնшհшվատ

հայերը կարծել են, որ եթե այդ քարերը կպնեն և չընկ նեն կшմարներից, ապա իրենց ցանկություններն և խնդրանքները կկատարվեն։ Ներկայիս տեսքը դամ բարանը ստացել է 2006 թվականին՝ տեղական իշխանությունների որոշմամբ։ Գեր եզմшնը կազմված է նախկին մшտուռի ներքնահшրկի մնացորդներից։

Դամբարան կրկին աստիճաններով են իջնում։ Սրահի կենտրոնում կանգնած է սյունը։ Ըստ ավանդության, այդ սյшն տակ է գտնվում Նոյի մш սունքները։ Ադրբեջանի արվեստի ազգային թանգարանում պահպանվել է Բահրուզ Քյանգյարլիի նկարը, որում պատկերված է գեր եզմшնը հարյուր տարի առաջվա տեսքով։

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *